admin
ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଲାଇଭ୍: ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ କଥା ଭାବିଲା କ୍ଷଣି ପ୍ରାୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭକ୍ତଙ୍କ ମନରେ ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ନିଶ୍ଚୟ ଆନ୍ଦୋଳିତ ହୁଏ— ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ଲୀଳା ଓ ଅବତାରରେ ସେ କେତେବେଳେ ଗୋରା ତ କେତେବେଳେ ଶ୍ୟାମଳ ବର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ମୋହିତ କରିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଏହି କଳିଯୁଗରେ କୋଟି ଓଡ଼ିଆଙ୍କ ମଉଡ଼ମଣି, ଜଗତର ନାଥ କାଳିଆର ମୁହଁ କାହିଁକି ଏତେ କଳା? ପ୍ରକୃତରେ ଏହି କଳା ବର୍ଣ୍ଣର ଅନେକ ଧାର୍ମିକ, ପୌରାଣିକ ଓ ଐତିହାସିକ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ରହିଛି। କିନ୍ତୁ ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକକଥା ଓ ଭକ୍ତି ପରମ୍ପରାରେ ଲୁଚି ରହିଛି ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭାବପ୍ରବଣ ଓ ହୃଦୟସ୍ପର୍ଶୀ କାହାଣୀ। ଏହା କେବଳ ଶାସ୍ତ୍ରର କଥା ନୁହେଁ, ବରଂ ଜଣେ ପୁଅର ମା’ ପ୍ରତି ଅସୀମ ଭଲପାଇବା, ହୃଦୟବିଦାରକ ଅନୁତାପ ଓ ଏକ ଅନନ୍ତ ପ୍ରତିଜ୍ଞାର ସୁନ୍ଦର ଗାଥା। ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଧରାପୃଷ୍ଠରେ ଅବତାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ମାତା ଦେବକୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଗୋକୁଳର ମା’ ଯଶୋଦାଙ୍କ ସ୍ନେହ ଆଦର ଓ କୋଳରେ ସେ ବଢ଼ିଥିଲେ। ବାଲ୍ୟକାଳର ଦୁଷ୍ଟାମି, ମୁରଲୀର ମଧୁର ସୁର, ମାଖନ ଚୋରି ଆଉ ଅଲୌକିକ ବ୍ରଜଲୀଳାରେ ସେ ସମଗ୍ର ଗୋକୁଳବାସୀଙ୍କୁ ବନ୍ଧନରେ ବାନ୍ଧି ଦେଇଥିଲେ। ମା’ ଯଶୋଦାଙ୍କ ପାଇଁ କାନ୍ହା ହିଁ ଥିଲେ ତାଙ୍କ ସଂସାର, ତାଙ୍କ ଜୀବନ।
କିନ୍ତୁ ସମୟର ଚକ ଅଟକି ନଥିଲା। ଦିନେ ନିୟତିର ଆହ୍ୱାନ ଆସିଲା— ଅତ୍ୟାଚାରୀ କଂସର ବିନାଶ ପାଇଁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମଥୁରା ଯିବାକୁ ପଡ଼ିଲା। ଘର ଛାଡ଼ିବା ପୂର୍ବରୁ ଆଖିରୁ ଲୁହ ଗଡ଼ାଉଥିବା ଆକୁଳ ମା’ ଯଶୋଦାଙ୍କୁ କୋଳେଇ ନେଇ କାନାଇ କଥା ଦେଇଥିଲେ, “ମା’, ତୁ ଆଦୌ କାନ୍ଦନା, ମୁଁ କାର୍ଯ୍ୟ ସାରି ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ଫେରି ଆସିବି।” ପୁଅର ନିଷ୍କପଟ କଥାରେ ବିଶ୍ୱାସ କରି ମା’ ଯଶୋଦା ଆଖିର ଲୁହ ପୋଛି ତାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇଥିଲେ। ହେଲେ ସେହି ଅପେକ୍ଷାର ଅନ୍ତ ହୋଇନଥିଲା। ଦିନ ପରେ ଦିନ, ମାସ ପରେ ମାସ, ଆଉ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ବିତିଗଲା। ଫେରିନଥିଲେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ।
ଗୋକୁଳର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନରନାରୀ ପ୍ରତିଦିନ ମଥୁରା ଆଡ଼କୁ ଲମ୍ବିଯାଇଥିବା ଧୂଳିଆ ରାସ୍ତାକୁ ନିରେଖି ଚାହିଁ ରହୁଥିଲେ। ଗୋପୀମାନେ ନିରନ୍ତର କାନ୍ଦୁଥିଲେ, ଶ୍ରୀରାଧା ବିରହ ଅଗ୍ନିରେ ଜଳୁଥିଲେ, ଆଉ ମା’ ଯଶୋଦା ଦିନରାତି ନୀରବରେ ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝରାଇ ପୁଅର ବାଟକୁ ଚାହିଁ ବସି ରହୁଥିଲେ। ସମୟ ବିତିବା ସହ ଗୋକୁଳବାସୀଙ୍କ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଭାଙ୍ଗିବାକୁ ଲାଗିଲା। ଲୋକଙ୍କ ଆଶା ଅଭିଯୋଗ ଓ କ୍ରୋଧରେ ପରିଣତ ହେଲା। “ତୋ ପୁଅ ସମସ୍ତଙ୍କ ମନ ଚୋରି କରି ପଳାଇଲା… ଆମକୁ ପ୍ରତାରିତ କଲା, ଆଉ କେବେ ଫେରିବନି”, ଏହିଭଳି ନାନା କାଟୁଥିବା କଥା ଆଉ ଲାଞ୍ଛନା ମା’ ଯଶୋଦାଙ୍କୁ ପ୍ରତିଦିନ ଶୁଣିବାକୁ ମିଳୁଥିଲା। ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକବିଶ୍ୱାସ ଅନୁସାରେ, ପୁଅର ନିଦାରୁଣ ବିରହ, ଆଶାହୀନ ଅପେକ୍ଷା ଆଉ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କ ଅପମାନର ଅସହ୍ୟ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ମା’ ଯଶୋଦାଙ୍କର ସେହି ହସଖୁସି ଭରା, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମୁହଁଟି ଧୀରେ ଧୀରେ ମଳିନ ପଡ଼ି ଶେଷରେ କଳାକାଠ ପଡ଼ିଯାଇଥିଲା।
ବହୁ ବର୍ଷ ପରେ କଂସ ବଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦାୟିତ୍ୱ ଶେଷ କରି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଯେତେବେଳେ ନିଜ ଗୋପପୁରକୁ ଫେରିଲେ, ସେ ସିଧା ଧାଇଁଗଲେ ମା’ଙ୍କ କୋଳକୁ। କିନ୍ତୁ ମା’ଙ୍କ ମୁହଁକୁ ଦେଖୁ ଦେଖୁ ସେ ସ୍ତବ୍ଧ ହୋଇଗଲେ। ଯେଉଁ ମା’ଙ୍କ ମୁହଁରେ ସଦାବେଳେ ହସ ଓ ତେଜ ଝଲସୁଥିଲା, ସେ ମୁହଁ ଆଜି ନିଷ୍ପ୍ରଭ ଓ କଳା ପଡ଼ିଯାଇଥିଲା। ଆକୁଳ ହୋଇ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପଚାରିଥିଲେ, “ମା’, ତୁମ ସୁନ୍ଦର ମୁହଁ ଏତେ କଳା ଆଉ ଶୁଷ୍କ କେମିତି ହୋଇଗଲା?”
ଛାତିଫଟା ଦୀର୍ଘଶ୍ୱାସ ପକାଇ ଯଶୋଦା କହିଥିଲେ, “ବାପା ରେ, ତୁ ଚାଲିଯିବା ପରେ ସମସ୍ତେ ମୋତେ ଦୋଷ ଦେଲେ। ତୋତେ ନିଷ୍ଠୁର ଆଉ ବିଶ୍ୱାସଘାତକ ବୋଲି କହିଲେ। ତୋର ଅପେକ୍ଷା କରି କରି, ଲୋକଙ୍କ ମେଘପରି ଗାଳି ଶୁଣି ଶୁଣି ମୋ ମୁହଁ ଆଜି ଦୁଃଖରେ କଳାକାଠ ପଡ଼ିଗଲା।” ମା’ଙ୍କର ଏହି ନିଷ୍କପଟ ଓ କରୁଣ ବାଣୀ ଶୁଣି ସ୍ୱୟଂ ଜଗତର ନାଥ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଆଖିରୁ ଅଶ୍ରୁର ଧାର ବହିଚାଲିଲା। ମା’ଙ୍କର ଏହି ଦୁଃଖ ପାଇଁ ନିଜକୁ ଦାୟୀ ମନେକରି ସେଦିନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ଭାବପ୍ରବଣ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଥିଲେ। ସେ କହିଥିଲେ:
“ମା’, ଏହି ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ ମୋର ଭୁଲ୍ ଆଉ ଅପେକ୍ଷା ପାଇଁ ତୁମ ସୁନ୍ଦର ମୁହଁ କଳା ପଡ଼ିଯାଇଛି। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରୁଛି, କଳିଯୁଗରେ ଯେତେବେଳେ ମୁଁ ନୀଳାଚଳ ଧାମରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ରୂପରେ ଅବତାର ନେବି, ସେତେବେଳେ ତୁମର ଏହି କଳା ରଙ୍ଗକୁ ମୁଁ ନିଜ ମୁଖମଣ୍ଡଳରେ ଧାରଣ କରିବି। ସମଗ୍ର ଦୁନିଆ ଜାଣିବ ଯେ, ମା’ର ଦୁଃଖ ଓ ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ପୁଅ ନିଜେ ଶିରୋଧାର୍ଯ୍ୟ କରି ନିଜ ଅଙ୍ଗରେ ବହନ କରିଛି।” ଲୋକବିଶ୍ୱାସ କହେ, ସେହି ଦ୍ୱାପର ଯୁଗର କଥାକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ କଳିଯୁଗରେ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ପୁରୀରେ ସାକ୍ଷାତ୍ ଜଗନ୍ନାଥ ରୂପେ ଅବତାର ନେଇ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପାଳନ କରିଛନ୍ତି।
ସେଥିପାଇଁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ରତ୍ନସିଂହାସନରେ ବିରାଜମାନ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ମୁଖମଣ୍ଡଳ ଆଜି ବି କଳା। ଏହା କେବଳ ଗୋଟିଏ ସାଧାରଣ ରଙ୍ଗ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ମା’ ପ୍ରତି ପୁଅର ଅସୀମ ସ୍ନେହ, ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଗଭୀର ଅନୁତାପ ଓ ତ୍ୟାଗର ଏକ ଅମର ପ୍ରତୀକ। ସେଥିପାଇଁ ତ ଓଡ଼ିଆ ଜାତି ଓ ଜଗତର ଭକ୍ତମାନେ ଆପଣାର ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ନିବିଡ଼ ସମ୍ପର୍କରେ ବାନ୍ଧି ହୋଇ ସ୍ନେହରେ ତାଙ୍କୁ “କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ” ବୋଲି ଡାକି ନିଜକୁ ଧନ୍ୟ ମନେକରନ୍ତି।
